TS Cấn Văn Lực nhận định việc tháo gỡ hơn 2.200 dự án đang bị ách tắc có thể giúp GDP tăng thêm 1-2%, thúc đẩy nguồn cung và khơi thông thị trường.
TS Cấn Văn Lực phát biểu tại chương trình “Cà phê Doanh nhân” ngày 10/5. Ảnh: HUBA
Hơn 2.200 dự án với tổng vốn đầu tư gần 5,9 triệu tỷ đồng đang bị đình trệ do vướng mắc pháp lý — tương đương khoảng 50% GDP cả nước — đang trở thành một trong những “nút thắt” lớn kìm hãm sự phát triển kinh tế, theo chuyên gia kinh tế TS Cấn Văn Lực.
Phát biểu tại chương trình Cà phê Doanh nhân do Hiệp hội Doanh nghiệp TP.HCM (HUBA) tổ chức sáng 10/5, TS Lực, thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách Tài chính – Tiền tệ Quốc gia, nhấn mạnh rằng việc tháo gỡ những dự án bị ách tắc này có thể giúp GDP tăng thêm 1-2 điểm phần trăm. Ông cũng cho biết Chính phủ đã hoàn tất bước rà soát và chuẩn bị trình Bộ Chính trị, Quốc hội cơ chế xử lý trong thời gian tới.
“Chỉ cần gỡ vướng được 200 dự án trong năm 2025 cũng đã là một thành công lớn,” ông Lực khẳng định.
Một báo cáo từ Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS) cũng chỉ rõ tình trạng trì trệ diễn ra phổ biến do nhiều vướng mắc kéo dài trong khâu giao đất, cấp phép xây dựng và giải phóng mặt bằng. VARS cảnh báo tình trạng này không chỉ làm suy giảm nguồn cung thị trường, mà còn tác động tiêu cực đến thanh khoản và niềm tin nhà đầu tư.
Cùng quan điểm, Tổng cục Thuế ghi nhận rằng khối doanh nghiệp bất động sản tư nhân trong năm 2023 đã nộp hơn 37.000 tỷ đồng tiền thuế — đứng thứ hai toàn quốc. Đặc biệt, trong danh sách 1.000 doanh nghiệp nộp thuế lớn nhất năm 2024, ba tập đoàn bất động sản tư nhân lọt vào top 10, thể hiện vai trò quan trọng của khu vực này đối với ngân sách nhà nước.
Cũng tại buổi tọa đàm, TS Cấn Văn Lực nhấn mạnh đầu tư công đang là một động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng. Theo ông, nếu tỷ lệ giải ngân đầu tư công tăng 30%, GDP có thể tăng thêm khoảng 1,8 điểm phần trăm. Trong khi đó, khu vực tư nhân, đặc biệt là trong lĩnh vực bất động sản, hiện đang dẫn dắt nhiều lĩnh vực then chốt như hạ tầng, dịch vụ, thương mại và du lịch.
Trong bối cảnh này, Nghị quyết 68 vừa được ban hành được kỳ vọng sẽ tạo ra một cú hích thể chế đáng kể. Đây là lần đầu tiên khu vực kinh tế tư nhân được xác định là “một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa”. Một trong những mục tiêu quan trọng là rút ngắn ít nhất 30% thời gian giải quyết thủ tục hành chính cho doanh nghiệp, đồng thời số hóa dữ liệu đất đai và công khai toàn bộ quy hoạch để tăng tính minh bạch.
Theo Hiệp hội Bất động sản Việt Nam (VNREA), nếu Nghị quyết 68 được triển khai quyết liệt, đây sẽ là “cuộc cách mạng cơ chế” cho thị trường. Đặc biệt, việc xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai tập trung và đồng bộ sẽ giúp giảm thiểu thủ tục, rút ngắn thời gian cấp sổ đỏ, đẩy nhanh công tác bồi thường và giải phóng mặt bằng – từ đó tháo gỡ hàng loạt dự án đang bị nghẽn.
Dù có thể phát sinh độ trễ trong ngắn hạn do quá trình chuyển đổi hệ thống, nhưng về dài hạn, giới chuyên gia tin rằng quy trình sẽ minh bạch hơn, nguồn cung được khơi thông, mặt bằng giá sẽ hợp lý hơn và niềm tin thị trường sẽ được củng cố trở lại.
Tại Hội nghị Chính phủ với các địa phương ngày 3/4, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết tăng trưởng GDP quý I đạt 6,93%, mức cao nhất kể từ năm 2020. Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành tiếp tục tập trung tháo gỡ những dự án bị vướng, xem đây là nhiệm vụ trọng tâm để huy động hiệu quả các nguồn lực trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều bất định.
