Việc siết chặt hoạt động đầu cơ bất động sản đang gây ảnh hưởng không nhỏ đến nhu cầu nhà ở thực sự, khiến người dân gặp khó khi mua nhà.
Người dân đổ xô đi nộp hồ sơ để được hưởng thuế theo quy định hiện hành
Trong bối cảnh thị trường bất động sản trải qua giai đoạn trầm lắng kéo dài, việc siết đầu cơ bất động sản đang được Chính phủ thúc đẩy nhằm tái lập sự cân bằng, loại bỏ hiện tượng đầu cơ, thổi giá nhà đất vốn gây bất ổn nhiều năm qua. Tuy nhiên, thực tế cho thấy chính những người dân có nhu cầu mua nhà để ở lại đang chịu những tác động không mong muốn từ các biện pháp mạnh tay này.
Theo phân tích của các chuyên gia, chủ trương siết đầu cơ bất động sản, cụ thể như việc kiểm soát dòng vốn tín dụng, áp đặt thuế cao đối với giao dịch ngắn hạn, hay siết quy định vay mua bất động sản đầu tư, đều nhằm mục tiêu kéo giảm giá nhà về mức hợp lý. Song song đó, nó cũng làm giảm tính thanh khoản của thị trường, khiến nhiều dự án bị đình trệ, tiến độ bàn giao nhà chậm trễ, nguồn cung sản phẩm thực tế phục vụ nhu cầu ở thực sụ cũng trở nên khan hiếm hơn.
Người dân không quản ngày đêm xếp hàng nộp hồ sơ mua nhà ở xã hội tại dự án NHS Hà Nội
Điều này dẫn đến nghịch lý: trong khi giá bất động sản trên thị trường thứ cấp có dấu hiệu chững lại hoặc giảm nhẹ, thì phân khúc nhà ở thương mại, nhà ở xã hội – vốn dành cho người có nhu cầu thực – lại không có thêm nguồn cung mới, hoặc bị đội giá do chi phí đầu vào tăng cao. Cụ thể, theo số liệu từ Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam, nguồn cung nhà ở tại TP.HCM trong quý I/2025 giảm tới 25% so với cùng kỳ năm trước, trong đó phân khúc căn hộ dưới 2 tỷ đồng gần như “biến mất” khỏi thị trường.
Bên cạnh đó, việc các ngân hàng siết hạn mức cho vay bất động sản, đồng thời nâng cao tiêu chuẩn xét duyệt hồ sơ tín dụng, khiến nhiều người mua nhà lần đầu, đặc biệt là giới trẻ hoặc lao động nhập cư, gặp khó trong việc tiếp cận vốn vay mua nhà. Chị Nguyễn Thị Thảo, một nhân viên văn phòng tại quận Bình Thạnh, chia sẻ: “Tôi đã nhắm mua một căn hộ nhỏ tại quận 12, nhưng khi ra ngân hàng thì hồ sơ bị yêu cầu bổ sung rất nhiều giấy tờ chứng minh thu nhập, cuối cùng không đủ điều kiện vay, dù tôi mua để ở chứ không phải đầu tư.”
Tình trạng này đặt ra thách thức lớn cho mục tiêu phát triển nhà ở cho người thu nhập trung bình và thấp, vốn là một trong những trụ cột an sinh xã hội. Theo ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam, các chính sách siết đầu cơ bất động sản là cần thiết, song cần có sự phân loại rõ ràng giữa đầu cơ lướt sóng ngắn hạn với nhu cầu mua nhà để ở thực sự. Nếu không có những cơ chế hỗ trợ kèm theo, như gói tín dụng ưu đãi cho người mua lần đầu, hay quỹ nhà ở xã hội quy mô lớn, thì nỗ lực điều tiết thị trường sẽ vô tình đẩy nhóm yếu thế ra ngoài cuộc chơi.
Nhằm tháo gỡ vướng mắc này, Bộ Xây dựng đang đề xuất hàng loạt giải pháp, trong đó đáng chú ý là kế hoạch phát triển 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội đến năm 2030, cùng việc yêu cầu các chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại phải dành tối thiểu 20% quỹ đất để phát triển nhà ở giá rẻ. Ngoài ra, Ngân hàng Nhà nước cũng dự kiến khởi động lại chương trình cho vay ưu đãi lãi suất thấp cho người mua nhà ở xã hội trong năm 2025.
Nhìn chung, việc siết đầu cơ bất động sản là xu hướng tất yếu để xây dựng một thị trường phát triển bền vững, minh bạch. Tuy nhiên, để đảm bảo mục tiêu an sinh xã hội và đáp ứng nhu cầu ở thực, các chính sách cần được thiết kế hài hòa, đồng bộ và có lộ trình phù hợp. Nếu chỉ tập trung vào việc siết chặt mà không mở rộng kênh hỗ trợ, nguy cơ thị trường đóng băng kéo dài, người dân càng khó khăn trong việc sở hữu mái ấm vẫn là bài toán cần sớm giải quyết.
